چاپ        ارسال به دوست

گفت و گویی صریح با دکتر میلانی اولین مدیر عامل منطقه آزاد ارس

میلانی: توسعه ارس تابع سیاست های کلان کشور است/ صادرات از ارس اقتصاد کشور را متحول می کند.

منطقه ویژه آزاد ارس دوم شهریور ماه 1382 به منظور شتاب بخشیدن به توسعه اقتصادی منطقه با مصوبه مجلس شورای اسلامی به منطقه آزاد ارتقا یافت.

به گزارش روابط عمومی دانشگاه نبی اکرم (ص) به نقل از خبرگزاری نصر، بر اساس مصوبه مجلس هفتم وسعت منطقه آزاد ارس در محدوده شهرستان جلفا ۲۰ برابر شد و بر اساس مصوبه مجلس نهم شهرک جانلو و قلی بگلو از توابع شهرستان‌های کلیبر و خداآفرین به محدوده منطقه آزاد ارس افزوده شد.

منطقه آزاد ارس ویژگی های منحصر بفرد متعددی دارد که از آنها به عنوان مزیت های سرمایه گذاری نام برده می شود، مزیت‌های رقابتی سرمایه‌گذاری در منطقه آزاد ارس عبارت هستند از منابع انسانی، قیمت انرژی ارزان، امنیت سرمایه‌گذاری، انبارداری ارزان، زمین، معافیت از پرداخت عوارض گمرکی و سود بازرگانی برای واردات مواد اولیه و ماشین آلات، معافیت از پرداخت حقوق گمرکی و سود بازرگانی برای ورود کالای تولیدشده در منطقه به سایر نقاط ایران که بر اساس قانون ارزش افزوده است.

سالروز تاسیس سازمان منطقه آزاد ارس را بهانه ای قراردادیم برای گفت و گویی صریح و صمیمی با دکتر محمد رضا میلانی نخستین معاون رئیس جمهور و مدیر عامل سازمان منطقه آزاد ارس.

" محمدرضا میلانی" به عنوان نخستین مدیرعامل سازمان تجاری-صنعتی ارس حکم خود را از رئیس جمهور وقت دریافت کرد، وی منطقه آزاد ارس را فرصت ویژه اقتصادی می دانست که در سال های اولیه در بین مرز ها محصور مانده و تنها پل ارتباطی و توان تبادلات آن از طریق مناطق مرزی چون نوردوز انجام می گرفت.

وی معتقد است: در سال های اولیه تاسیس سازمان منطقه آزاد ارس، وسعت این منطقه به گستردگی حال نبود و  تبادلات تجاری آن از طریق مرزهای سایر نقاط کشور انجام می پذیرفت، اما آینده ای داشت که قابل ساخت و سرمایه گذاری بود، من نیز در آن زمان با آگاهی و مطالعه کامل بر مسائل سیاسی و فرهنگی کشور های همسایه آمده بودم تا با پارامتر های لازم، قدم های نخستین را در مسیر گسترش منطقه آزاد ارس بردارم، چراکه در آن دوران پیچیدگی های فعلی در سیاست های بین المللی و اقتصادی کشور، وجود نداشت و همین مسئله فرصت را برای من فراهم می ساخت تا بر مسائل کشور نیز آگاهی داشته باشم و با توجه به شناخت کافی از مسائل، پایه های این منطقه را پی ریزی کنم.

مطالعه ماحصل گفت و گوی یک ساعته سردبیر نصر با اولین مدیر عامل منطقه آزاد ارس خالی از لطف نیست:

 

 

همانطور که اشاره کردید، شناخت یکی از مهم ترین شاخصه هایی است که در پیشبرد اهداف این منطقه به کار برده شده، در ادامه این راه کدام پارامتر ها را در اولویت قرار دادید؟

در پیشبرد این هدف پس از شناخت و بررسی کافی این منطقه، در پی یافتن  مزیت های اقتصادی این منطقه برآمدیم و پیشرو آن اراضی موجود را از نظر واگذاری و مالکیت پذیری بررسی کردیم تا فرصت های لازم پیشرفت را با اختصاص اراضی به مالکان احتمالی فراهم سازیم.

 

همانطور که مستحضر هستید، این پروژه عظیم از سال ۸۲ آغاز شد، قطعا برنامه ریزی برای احیای منطقه ای که به عنوان یکی از مهم ترین قطب های اقتصادی و بین المللی کشور محسوب خواهد شد ، خواهان اجرا کردن پروژه های عمرانی و است، انجام این عملیات در کنار بافت تاریخی و باستانی این منطقه چگونه پیشرفت کرد؟

بله درست است، این منطقه در  محیطی تاریخی و باستانی قرار گرفته که در دل آن آثار تاریخی و ارزشمندی جای گرفته است، به همین سبب قبل از اجرای پروژه های عمرانی این منطقه با دانشگاه هنر اسلامی رایزنی های لازم مبنی بر حفظ و نگهداری آثار تاریخی صورت گرفت تا این آثار تاریخی به طور کامل حفظ شود و البته به عنوان یک ظرفیت مورد استفاده قرار گیرد.

 

منطقه آزاد ارس در کنار ظرفیت های اقتصادی و تجاری خود، از ظرفیت های دیگری نیز برخوردار است که مبحث ژئواکونومیکی آن از مهم ترین آن ها است، آیا در حال حاضر از این ظرفیت ها به طور صحیح استفاده می شود؟

منطقه آزاد در هر منطقه و کشوری که باشد تابع وضعیت سیاسی و اقتصادی آن کشور و منطقه است، اگر وضعیت سیاسی، اجتماعی و اقتصادی کشوری این اجازه را بدهد تا در این منطقه علاوه بر ظرفیت های اقتصادی آن از ظرفیت های فرهنگی آن نیز استفاده شود، قطعا این مهم تحقق خواهد یافت، در سال های اولیه منطقه آزاد ارس نیز وضعیت کشور به شکلی بود که این منطقه نگاهی جامع را می طلبید تا از فرصت های کلی فرهنگی، اقتصادی و اجتماعی استفاده شود.

 

به نظرتان شاخص ترین ظرفیت ارس چیست؟

در حال حاضر شاخص ترین ظرفیت ارس، صنعتی شدن آن است. اکنون شاهد  فعالیت حجم بزرگی از فعالان صنعتی در این منطقه هستیم و می توان ثمره آن را در چهار سال اخیر دید که چگونه چرخه منطقه آزاد ارس را به رونق انداخته است. مدیریت یکی از مهم ترین پارامترهایی است که در تحقق این امر نقش بسزایی داشته است.

 

آیا درکنار حمایت از نحوه مدیریت این منطقه در سال های اخیر، بر انتقادهایی که بر اصول مدیریتی وارد است نیز واقف هستید؟

بله انتقاد های زیادی وجود دارد اما به نظر من ازدیاد این انتقاد ها به دلیل عدم درک درست از امکانات داده شده در منطقه آزاد ارس است، به نظر شما منطقه آزاد ارس جزئی از استان است یا به نوبه خود استانی است مستقل؟ امکاناتی که به مناطق آزاد داده می شود به طبع با سایر نقاط سرزمینی تفاوت خواهد داشت، پس قبل از انتقاد می توانیم بر قوانین و امکانات این منطقه آگاهی کامل پیدا کنیم و باردیگر نگاهی تازه داشته باشیم.

 

به نظر شما با وجود این انتقادات و سایر مسائل درون سازمانی که با گسترش و توسعه سازمان به وجود آمده است، یک مدیریت توانمند برای منطقه آزاد ارس باید چه چیزی را محور اصلی فعالیت های خود قرار دهد؟

اولین مبحثی که در این ارتباط مطرح می شود، بخش خصوصی است، همان طور که می دانید هدف بخش خصوصی دستیابی به بهترین بهره وری است ولی وقتی بخش خصوصی، بخش خصوصی واقعی نیست. یک بخش دولتی است در شرایط فعلی مدیر یک بخش دولتی کدام کارمند را می تواند برکنار کند آیا خارج از سازمان و مجموعه شغلی وجود دارد، آیا به دنبال این هستیم که به تعداد بیکاران اضافه کنیم.

در منطقه آزاد ارس هم که گویا هم اکنون بالغ بر 900 نفر کارمند دارد یک مدیر عامل نمی تواند حتی یک نفر را کنار بگذارد. به خصوص که افرادی که وارد این سازمان شده اند با روابط خاصی وارد شده اند.هر کسی الان مدیر عامل شود این موضوع را به عنوان یک واقعیت باید بپذیرد. مجبور است به یک عائله بزرگ صاحب شود و حقوق شان را بپردازد.دولت نهم و دهم آن شرایط را می طلبید و منطقه آزاد ارس هم به همان صورت پیش رفت و الان این دولت به این سبک می طلبد.حتی اگر منطقه آزاد ارس را از استان جدا کنیم و مدیریت این مجموعه منفک از استان شود باز هم سیاست های اجرایی این منطقه نشات گرفته از سیاست های کلان خواهد بود.وقتی در کل کشور صادرات وجود ندارد توان تبادل پولی با بانک های دنیا را نداریم همچنان در تحریم هستیم چطور از منطقه آزاد انتظار داریم که مبادلات اقتصادی داشته باشد معلوم است که به سوی واردات پیش خواهد رفت نه صادرات.

 

همانطور که در سال های گذشته شاهد بوده ایم، منطقه آزاد ارس در سنوات پی در پی دچار سیاست زدگی شده و به نوعی حیاط خلوت جریانات سیاسی شده است، به نظر شما  تلفیق کاردکرد مدیریتی و سیاسی به ضرر و یا به نفع منطقه آزاد ارس است؟

در دنیای امروز دو نظام اقتصاد پیشروی بیشتری دارد که اولی بصورت نظام اقتصادی سرمایه داری است در آن این سیاست مدار است که به انباشت سرمایه محتاج است در دنیای امروز نیز انباشت سرمایه محترم است و سیاستمدار از این رو به انباشت سرمایه رو می آورد . در نگاه دیگر نظام اقتصادی وجود دارد که در آن صاحب سرمایه برای اینکه امنیت داشته باشد دست به دامان یک مرجع بالای سیاسی می شود تا تلاش هایش تداوم یابد، آیا در این روال شما انتظار  دارید که اقتصاد  منطقه سیاسی نشود؟ البته سوال مهمی هم که در اینجا مطرح است این است که آیا اقتصاد سیاسی است یا سیاست اقتصادی است؟

 

آیا به نظرتان سیاست زدگی بر شتاب توسعه منطقه آزاد ارس اثر نگذاشته است؟

چرا اثر گذاشته است اما طبیعی است! ما می توانیم تامین کننده درخواست های استراتژیک تمام همسایگان مان باشیم، ما می توانیم تامین کننده مواد اولیه استراتژیک منطقه باشیم، اما چرا این موضوع محقق نمی شود؟  این سیاست های کلان کشوری است که بازدارنده این اقدامات بوده و دولت حاضر نیز وارث این سیاست ها است.

 

آیا این روند قابلیت اصلاح دارد؟

من امیدوارم آقای روحانی در دور چهارم بتواند این کار را انجام دهد، وگرنه روزهای خوبی در انتظار مان نیست.

 

با این نگاه که منطقه جلفا از دیرباز یکی از پیشگامان عرصه اقتصاد کشور بوده است، به نظر شما ارس توانمند امروز چقدر در رونق بازار اقتصادی کشور می تواند سهیم باشد؟

به نظر من پاسخ این سوال در گذری است بر تاریخ! ایران در دوران هشت سال دفاع مقدس چگونه زنده ماند؟ آیا این منطقه در آن شرایط بحرانی با واردات کشور را زنده نگه نداشت؟، اکنون با صادرات از همان منطقه توان زنده نگه داشتن آن را ندارد؟  ما می توانیم به شرطی که قوانین و روش های داخلی حاکم، اصلاح شود.

 

پیشنهاد شما برای رونق هرچه بیشتر ارس چیست؟

ارس دارای یک پشتیبان عظیم مانند تبریز است، پس ارس می تواند از ظرفیت های تبریز برای رونق خود استفاده کند، اما در نگاهی اجمالی بر مناطق آزاد کشور، باید قوانین مناطق آزاد بازنگری کلی شود. در این ارتباط می توانند از دانشگاه ها یاری بخواهند تا به صورت کامل و صریح نقاط قوت و ضعف مناطق آزاد را بررسی و اعلام کنند.

 

به نظر شما چقدر فشار سیاست هایی که بر تبریز اعمال می شود بر ارس اثر گذار خواهد بود؟

دقیقا یکی از دغدغه های زمان مدیریتی من در ارس همین موضوع بود، به نظر من باید نگاه ما جلفا-تهران باشد نه جلفا-تبریز-تهران! منطقه آزاد باید مستقیما با سازمان خود در ارتباط باشد نه از طریق استان! و از دلایلی که در استعفای من دخیل بود، تعیین محدودیت های این چنین از سوی مدیریت های استانی بود.

 

یکی از مسائل کلیدی که نمایندگان مجلس به آن می پردازند در خصوص اعلام سهم قاچاق کالا از طریق مناطق آزاد از جمله ارس در کشور است، این در حالی است که تمام محدودیت ها و تدابیر امنیتی در ارس اتخاذ می شود، نظر شما در این مورد چیست؟

وقتی در منطقه ای تمام ارگان ها و نهاد ها بر امنیت امور حساس باشند و تمام تدابیر را رعایت نمایند قطعا قاچاقی صورت نمی گیرد، منطقه آزاد ارس نیز زیر تدابیر امنیتی چندگانه بوده  و قاچاق در آن غیر ممکن است. به نظرم من طرح این موضوع انحرافی است.

 

همواره مطرح شده است که منطقه آزاد حیات خلوت جریان های سیاسی بوده است، این موضوع هم در دولت قبل و هم در دولت فعلی اتفاق افتاد، از این موضوع این برداشت حاصل می شود که در این مورد به تخصص پرداخته نمی شود و بیشتر زد و بند های سیاسی مطرح است، آیا شما نیز با زد و بند های سیاسی مدیر عامل شده بودید؟

بله! زد و بندهایی که درون بعضی از رابطه ها صورت گرفت، باعث انتخاب من به عنوان مدیرعامل منطقه شد، اما در بین این زد و بند ها مهم هدف من بود که در آن برای تحقق آرمان هایم و پیشرفت منطقه آزاد ارس گام برداشتم! البته من وارد زد و بند نشدم ولی مرا به خاطر زد و بندهای سیاسی مدیر عامل کردند!

 

به عنوان سئوال پایانی به نظرتان تعامل و حساسیت استاندار آذربایجان شرقی چه تاثیری در رونق ارس و موفقیت های روزافزون این منطقه می تواند داشته باشد؟

به نظر بنده حضور فیزیکی در منطقه چندان اهمیتی ندارد به عبارتی دیگر تعدد رفت و آمدهای استاندار به منطقه آزاد ارس نمی تواند سهم بسزایی در رونق داشته باشد، بلکه اصل قضیه تعاملات نزدیکی است که به واسطه آن ارس رو به سوی پیشرفت خواهد رفت. تعاملات مدیریتی در منطقه اگر به صورت جدی و مسالمت آمیز باشد قطعا ارس پیشرفت خواهد کرد اما این تضاد مدیریتی استانی و ارس است که این راه را بسته است.


١٢:٣٤ - شنبه ٤ شهريور ١٣٩٦    /    شماره : ٣١٨٣    /    تعداد نمایش : ٥١٦







© تمامی حقوق این سایت متعلق به موسسه آموزش عالی نبی اکرم (ص) تبریز می باشد.